بنام خداوند دانا و توانا،نشست یا جابه جایی کف ساختمان از موارد مهم در تغییرات و ایجاد خسارت می باشد که در اثر عوامل محیطی،تعمیرات و خطای محاسبه ایی سازندگان بوجود می آید.هر چند نشست جزیی در همه سازه ها ایجاد می گردد اما در صورت افزایش،خطرات مهلکی در سازه ایجاد می کند.وزن و برهمکنش مصالح،نفوذ آب و رطوبت،تنش ها طولی و عرضی و مورب از علل اصلی نشست هستند.کف سرویس های بهداشتی بعلت درگیری و وجود آب و وزن بالاتر با سرعت بیشتری نشست پیدا می کنند.این پایین رفت بر روی مصالح کف سازی و لوله های آب و فاضلاب فشار آورده و منجر به ترکیدگی و آسیب خواهد شد.

بنابراین نشست سرویس های بهداشتی نقش مخرب و خطرسازی در ایجاد نم و رطوبت و سایر خسارت ها دارند.در مجموع و با توجه به اهمیت پایداری محوطه سرویس،سازنده ها به آن اهمیت چندانی نمی دهند.توجه کنید فرایند نشست بسیار کند و در طی چند سال پیش می آید ولی علاعم و شواهد ساختاری و ظاهری فراوانی در تشخیص و برطرف کردن به موقع آنها وجود دارد.

سوال،نشست چگونه موجب ایجاد رطوبت و نم در سرویس های بهداشتی میشود؟نشست باعث باز شدن بندکشی ها و درزهای در کف میشود که پارگی و پوسیدگی قیرگونی و به تبع آن نفوذ آب و نم به سطوح پایین را در پی دارد و منتج به نفوذ و خسارت در آینده خواهد شد.​​​​ساختار و مصالح بکار رفته در کف سرویس‌های بهداشتی به چند قسمت مجزا تقسیم بندی می شود.از پایین به بالا:بتن زیرسازی اصلی،شن و پوکه،کف سازی اولیه،سیستم لوله کشی آب و فاضلاب ها،لایه سیمان رویه لوله ها،عایق کاری رطوبتی (ایزوگام،قیرگونی)،ملات کفسازی نهایی و سرامیک کاری می‌باشد.

مجموع این مصالح دارای وزن ویژه آیی می‌باشند که بعلل مختلف و تحت تاثیر این مولفه ها باعث نشست کف ها می‌شود. نشست نرمال در سال از 0.25 میلی متر می‌باشد و حداکثر نشست تا 1.0 سانتی متر نرمال می‌باشد و در صورت اجرای صحیح وکیفیت مناسب مصالح،خطری بر کف ها نمی‌گذارد.اما اگر این مقدار از 0.1 سانت بیشتر شود،موجب خطر و خسارت به مصالح موجود شده و در نهایت فشار بیشتر از حد تعریف شده،بر لوله ها و ساختار کف وارد نموده و سبب ایجاد انواع خرابی ها و خسارت می شود.شایع ترین معایت و تاثیرات منفی نشست کف سرویس‌های بهداشتی: الف-جداشدن و ایجاد خلا هوایی در فضای زیرسازی اصلی ب-ایجاد منافذ و در بدنه و کف سرویسهای بهداشتی پ-نفوذ نم و آب به سطوح پایین تر و تغییر کیفیت و خسارت به دیوارها،لوله های آب و فاضلاب،سقف و دیوار طبقه های پایین

​​​علاعم نشست و جابه جایی کف سرویس‌های بهداشتی:الف-سیاه شدن و تغییر رنگ بندکشی سرامیک و کاشی های کف و بدنه ب-ترکیدگی لوله های آب و فاضلاب و چکه و رطوبت سقف پایینی پ-لق شدگی و افتادن سرامیک و کاشی ها و باد کردن کاشی کاری بدنه سرویس های بهداشتی این موارد در طول زمان منشاء و علت بیشتر خسارت و ایرادات مربوط به نم،چکه و نشتی می باشند. عواملی که موجب نشست کف انواع سرویس های بهداشتی میشود؟ عواملی مانند کیفیت پایین مصالح مورد استفاده،عدم تخصص گروه نصاب و مجریان کار،وجود نم و نشتی اب،تعمیرات پیاپی و یا تعمیرات خیر حرفه ای،شستش و نظافت با مواد اسیدی و قلیایی،نشست کل ساختمان،عدم نگهداری و سرویس دوره آیی ساختمان و عمر بالای ساختمان از مهمترین عوامل بوجود آمدن نشست در سرویسهای بهداشتی می‌باشند.

سوال مهم؟نشست کف سرویس ها چگونه باعث وجود نم و چکه از ناحیه کف سرویس ها میشود؟همانطوریکه قبلا اشاره شد،اولین مرحله نفوذ آب و یا ایجاد نم از کف ها بعلت وجود خلأ و فضاهای خالی در کف هاست.اگر فضای خالی بین بخش سرامیک کاری کف و یا کاشی کاری دیوارهای سرویس وجود داشته باشد.در هنگام استفاده از سرویس ها و بعلت تغییرات دمایی در حمام ها در کف و لایه های زیرین،مقداری آب و رطوبت در آنها نفوذ و ایجاد میشود و در استفاده های بعدی این مقدار افزایش یافته و بصورت آب و رطوبت به داخل مصالح طبقه های پایین و دیوارهای مجاور سرویس بیرون میزند و ما اثرات آنرا بصورت نم و خیس شدن گچ کاری دیوار و چکه از سقف های زیرین مشاهده خواهیم کرد.

نوشته:مهندس رضا گنجی